Upplýsingar um Íslenskan Erfðarétt

Algengar spurningar

Hvað er erfðaskrá?

Erfðaskrá er skjal sem segir til um hvernig eignum þínum skuli ráðstafað eftir andlát. Hún getur einnig kveðið á um séreign erfingja og setu maka í óskiptu búi.

Þarf ég erfðaskrá?

Ef þú vilt breyta lögbundinni skiptingu arfs þarftu almennt erfðaskrá. Hún getur sérstaklega gagnast sambúðarfólki og stjúpfjölskyldum eða öðrum við giftingu, skilnað eða barneignir.

Hvað er skylduarfur?

Hjúskaparmaki og börn eiga almennt saman rétt á tveimur þriðju arfsins. Þriðjungi máttu ráðstafa frjálst með erfðaskrá, en eigir þú enga skylduerfingja máttu ráðstafa öllu frjálslega.

Hvaða upplýsingar þarf við gerð erfðaskrár?

Það er mikilvægt að hafa upplýsingar um fjölskylduaðstæður, erfingja og óskir þínar. Ekki þarf að telja upp allar eignir nema ráðstafa eigi tilteknum eignum sérstaklega.

Hver erfir mig ef ég á börn en er ógiftur?

Börnin erfa allt nema erfðaskrá ákveði annað innan lögleyfðra marka. Sambúðarmaki erfir þig ekki sjálfkrafa.

Hver erfir mig ef ég á hvorki maka né afkomendur?

Fyrst foreldrar þínir eða systkini þín. Þar á eftir afar, ömmur eða afkomendur þeirra. Sé enginn erfingi samkvæmt lögum eða erfðaskrá tekur ríkissjóður arfinn.

Get ég látið maka eða ákveðið barn erfa meira?

Já, með því að ráðstafa frjálsa þriðjungnum til þess getur þú aukið við arfinn hjá ákveðnum skylduerfingjum.

Erfa stjúpbörn og fósturbörn mig?

Ekki sjálfkrafa, nema þú hafir ættleitt þau að lögum. Annars þarf almennt erfðaskrá til að þau erfi þig.

Get ég gert arf að séreign erfingja?

Já. Þá kemur arfurinn almennt ekki til helmingaskipta við skilnað erfingjans. Það útilokar þó ekki erfðarétt maka hans við andlát.

Erfa sambúðarmakar hvort annað?

Nei, ekki án erfðaskrár eða hjúskapar. Skráð sambúð, löng sambúð eða sameiginleg börn skapa ekki sjálfkrafa erfðarétt.

Hvað er óskipt bú?

Eftirlifandi maki heldur umráðum búsins og skiptum dánarbús er frestað. Hann má meðal annars ráðstafa eignum, en tekur jafnframt ábyrgð á skuldum hins látna.

Hvað verður um íbúðina ef sambúðarmaki deyr?

Þú heldur þínum eignarhlut, en hlutur hins látna fer í dánarbú hans. Sameiginlegt eignarhald tryggir því ekki að þú eignist alla íbúðina.

Þarf erfðaskrá til að sitja í óskiptu búi?

Hjúskaparmaki þarf almennt ekki erfðaskrá til að sitja í óskiptu búi með sameiginlegum börnum hjónanna. Með stjúpbörnum þarf samþykki þeirra eða heimild í erfðaskrá hins látna.

Hvernig verður erfðaskrá gild?

Erfðaskrá þarf almennt að vera skrifleg. Þú þarft að undirrita hana eða staðfesta undirritun þína fyrir sýslumanni eða tveimur hæfum arfleiðsluvottum.

Hvað er gagnkvæm erfðaskrá?

Gagnkvæm erfðaskrá felur í sér að tveir einstaklingar, til dæmis hjón eða sambúðarmakar, arfleiða hvort annað til að tryggja stöðu þess sem lengur lifir.

Geta makar gert sameiginlega erfðaskrá?

Já, bæði hjón og sambúðarmakar. Skýra þarf ráðstafanir hvors aðila og heimildir til breytinga, sérstaklega eftir andlát annars þeirra.

Hversu hár er erfðafjárskattur?

Almennt 10%, að teknu tilliti til skattfrelsismarka og undanþága. Hjúskaparmaki er undanþeginn, og einnig sambúðarmaki sem erfir samkvæmt erfðaskrá þar sem sambúðarstöðunnar er ótvírætt getið.

Erfi ég skuldir hins látna?

Ekki sjálfkrafa. Skuldir greiðast úr búinu áður en arfi er úthlutað við opinber skipti dánarbús. Einkaskipti geta þó falið í sér persónulega ábyrgð erfingja á skuldum þess.

Fleiri spurningar?

Greinar og skrif

Skilmálar

Persónuverndarstefna